Οι κίνδυνοι και τα οφέλη των χωριστών φορολογικών δηλώσεων

Τον κίνδυνο πληρωμής αυξημένων φόρων λόγω τεκμηρίων ή λόγω των ελλιπών ηλεκτρονικών πληρωμών, αντιμετωπίζουν τα ζευγάρια που θα επιλέξουν να υποβάλουν φέτος χωριστές φορολογικές δηλώσεις.

Η δυνατότητα υποβολής χωριστών φορολογικών δηλώσεων, παρέχεται και φέτος, για τα εισοδήματα που αποκτήθηκαν το 2025 και σύμφωνα με τις 16 επισημάνσεις του Οδηγού της ΑΑΔΕ, όσοι επιθυμούν το «φορολογικό διαζύγιο», θα πρέπει να το δηλώσουν στην ειδική εφαρμογή της ΑΑΔΕ μέχρι τις 2 Μαρτίου, με την υποσημείωση ότι η δήλωση αυτή δεν ανακαλείται.

Τα προβλήματα που ίσως αντιμετωπίσουν όσοι υποβάλουν χωριστές φορολογικές δηλώσεις είναι βασικά τα ακόλουθα:

• Δεν θα έχουν την δυνατότητα να επικαλεστούν εισοδήματα του συζύγου για την κάλυψη τεκμηρίων.
• Δεν μεταφέρονται οι αποδείξεις των ηλεκτρονικών πληρωμών από τον έναν σύζυγο στον άλλο, όπως ισχύει στις κοινές φορολογικές δηλώσεις των ζευγαριών.

Στα πλεονεκτήματα των χωριστών δηλώσεων είναι το γεγονός ότι η φορολογική ενημερότητα ενός συζύγου δεν επηρεάζεται από τυχόν οφειλές του άλλου και δεν συμψηφίζονται οφειλές και επιστροφές μεταξύ των συζύγων.

Οι οδηγίες της ΑΑΔΕ

Σε ειδικό Οδηγό που εξέδωσε χθες η ΑΑΔΕ  παρέχει τις ακόλουθες επισημάνσεις για τις χωριστές φορολογικές δηλώσεις των ζευγαριών:

1. Η γνωστοποίηση των χωριστών φορολογικών δηλώσεων γίνεται μέσω ειδικής ηλεκτρονικής εφαρμογής στον διαδικτυακό τόπο www.aade.gr, ακολουθώντας τη διαδρομή Ψηφιακές Υπηρεσίες → Φορολογικές Υπηρεσίες → Εισόδημα → Γνωστοποίηση Χωριστής Δήλωσης, είτε από εσάς με τους δικούς σας κωδικούς πρόσβασης είτε από, ειδικά για τον σκοπό αυτό, εξουσιοδοτημένο λογιστή – φοροτεχνικό, με τους προσωπικούς του κωδικούς πρόσβασης, μέχρι τις 2 Μαρτίου 2026.
2. Αν κανείς από τους συζύγους δεν γνωστοποιήσει την επιλογή υποβολής χωριστής δήλωσης Φ.Ε. μέχρι τις 2 Μαρτίου, τότε οι σύζυγοι θα υποβάλουν κοινή δήλωση για το φορολογικό έτος 2025.
3. Στις περιπτώσεις κοινής δήλωσης Φ.Ε. συζύγων, θα γίνεται χωριστή βεβαίωση φόρου και δεν θα γίνεται συμψηφισμός χρεωστικού και πιστωτικού ποσού μεταξύ των συζύγων.
4. Δεν επηρεάζεται η χορήγηση των επιδομάτων από την υποβολή χωριστών δηλώσεων Φ.Ε. από τους συζύγους.
5. Δεν είναι απαραίτητη η υποβολή χωριστών δηλώσεων Φ.Ε., διότι προβλέπεται ήδη χωριστή φορολογική αντιμετώπιση στις κοινές δηλώσεις συζύγων που έχουν διαφορετική φορολογική κατοικία.
6. Η κύρια κατοικία δηλώνεται στον πίνακα 5 του εντύπου Ε1, στους αντίστοιχους κωδικούς κύριας κατοικίας. Ο κάθε σύζυγος συμπληρώνει το ποσοστό ιδιοκτησίας του σε περίπτωση ιδιόκτητης κατοικίας, το ποσοστό του ως μισθωτής σε περίπτωση μισθωμένης κατοικίας και το ποσοστό της δωρεάν παραχώρησης, αντίστοιχα.
7. Όταν ένας εκ των δύο συζύγων δεν διαθέτει καθόλου ποσοστό συνιδιοκτησίας ή χρήσης συμπληρώνει στον πίνακα 6 την ένδειξη «συνοίκηση με σύζυγο».
8. Τα τέκνα που προέρχονται από κοινό γάμο, καθώς και τα αναγνωρισμένα τέκνα, δηλώνονται ως εξαρτώμενα μέλη και από τους δύο συζύγους.
9. Το εισόδημα του ανήλικου τέκνου, που δεν φορολογείται στο όνομα του τέκνου, προστίθεται στα εισοδήματα του γονέα που έχει το μεγαλύτερο εισόδημα και δηλώνεται μόνο από αυτόν τον γονέα.
10. Στις χωριστές δηλώσεις Φ.Ε. συζύγων δεν υφίσταται η έννοια του οικογενειακού εισοδήματος για την κάλυψη των επιμέρους τεκμηρίων καθενός εκ των συζύγων, καθώς τα τεκμήρια διαβίωσης και απόκτησης βαρύνουν τον κάθε σύζυγο ατομικά. Όσον αφορά τη δυνατότητα κάλυψης τεκμηρίων με ανάλωση κεφαλαίου, δεν μπορεί να γίνει επίκληση εισοδημάτων από τη χωριστή δήλωση του άλλου συζύγου.
11. Στις χωριστές δηλώσεις Φ.Ε. δεν υπάρχει δυνατότητα μεταφοράς υπολειπόμενου ποσού αποδείξεων από τον ένα σύζυγο στον άλλο, όπως ισχύει στις κοινές δηλώσεις, που σημαίνει ότι αν ένας σύζυγος δεν συμπληρώνει το ποσό δεν μπορεί να λάβει «βοήθεια» από τον άλλο. 
12. Η ανάκληση της επιλογής υποβολής χωριστής δήλωσης είναι δυνατή μέχρι και την 2α Μαρτίου 2026. Μετά δεν υπάρχει αυτή η δυνατότητα.
13. Την επιλογή για υποβολή χωριστής δήλωσης Φ.Ε. μπορεί να γνωστοποιήσει οποιοσδήποτε από τους συζύγους ή και οι δύο.
14. Όσοι φορολογούμενοι επέλεξαν το προηγούμενο φορολογικό έτος να υποβάλλουν χωριστές δηλώσεις, για το τρέχον φορολογικό έτος και επόμενα, θα χρειαστεί να εισέλθουν στη σχετική εφαρμογή, εφόσον υφίσταται η έγγαμη σχέση, μέχρι τις 2 Μαρτίου, μόνο εφόσον επιθυμούν να ανακαλέσουν την επιλογή τους.
15. Σε περίπτωση ανάκλησης, και εφόσον υπάρχει εκ νέου επιθυμία για υποβολή χωριστής δήλωσης σε κάποιο έτος, πρέπει να γνωστοποιηθεί ξανά για το έτος αυτό, από τουλάχιστον έναν εκ των συζύγων, μέχρι την προθεσμία της 2ας Μαρτίου.
16. Από το φορολογικό έτος 2024 και εφεξής, οι σύζυγοι, κατά τη διάρκεια του γάμου, υποβάλλουν κοινή δήλωση, αρχής γενομένης από το φορολογικό έτος σύναψης του γάμου και για τα εισοδήματα του έτους αυτού. Συνεπώς, εκ του νόμου, θα υποβάλλετε τη δήλωσή σας ως υπόχρεος χωρίς στοιχεία συζύγου. Η γνωστοποίηση υποβολής χωριστής δήλωσης, θα είναι δυνατή για το φορολογικό έτος εντός του οποίου τελέστηκε ο γάμος.