Βρείτε μας στο Google News. Πατήστε εδώ!Η παρουσία αυτές τις ημέρες της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας και εκπροσώπων της Αυτοδιοίκησης στην Κίνα, με στόχο νέες συνεργασίες, αγορές και επενδύσεις, αποτελεί μια χρήσιμη πρωτοβουλία εξωστρέφειας. Η αποστολή εντάσσεται στην προσπάθεια διεθνούς δικτύωσης της Περιφέρειας και στην ανάπτυξη συνεργασιών με την κινεζική επαρχία Zhejiang.
Όμως, την ίδια στιγμή εξελίσσεται ένας πολύ μεγαλύτερος γεωοικονομικός ανταγωνισμός: ποιοι θα αποκτήσουν ουσιαστικό ρόλο στους νέους εμπορικούς δρόμους μεταξύ Ασίας, Μέσης Ανατολής και Ευρώπης.
Και εδώ βρίσκεται η μεγάλη συζήτηση για τον IMEC.
Η ευκαιρία και ο πραγματικός κίνδυνος
Ο Οικονομικός Διάδρομος Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης (IMEC) ανακοινώθηκε τον Σεπτέμβριο του 2023 στη Σύνοδο της G20. Ο σχεδιασμός προβλέπει τη σύνδεση της Ινδίας με τον Αραβικό Κόλπο και από εκεί με την Ευρώπη, μέσω ενός ευρύτερου δικτύου μεταφορών και υποδομών.
Χρειάζεται όμως να είμαστε ακριβείς: ο IMEC δεν είναι σήμερα ένας ολοκληρωμένος εμπορικός δρόμος με οριστικοποιημένη χάραξη.
Υπάρχει και ένα σοβαρό γεωπολιτικό ζήτημα. Η χερσαία σύνδεση του Κόλπου με τη Μεσόγειο προϋποθέτει λειτουργικές διασυνδέσεις σε μια περιοχή που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από έντονες αντιπαραθέσεις και αστάθεια.
Μιλώντας τον Ιούλιο στο Economist Government Roundtable στην Αθήνα, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης συνέδεσε ευθέως τον πόλεμο στο Ιράν με την ανάγκη ανάπτυξης εναλλακτικών εμπορικών διαδρομών, επισημαίνοντας ότι η υπερβολική εξάρτηση από συγκεκριμένες θαλάσσιες οδούς μπορεί να αποβεί επιζήμια για το παγκόσμιο εμπόριο. Χαρακτήρισε μάλιστα τον IMEC «super top priority» για την Ελλάδα.
Αυτή είναι μια σημαντική διαπίστωση. Αλλά η αναγνώριση της ευκαιρίας είναι μόνο το πρώτο βήμα. Το ζητούμενο τώρα είναι να περάσουμε από τις δηλώσεις στον σχεδιασμό και από τη διπλωματική τοποθέτηση στα συγκεκριμένα έργα.
Ο IMEC δεν είναι ούτε νεκρός ούτε έτοιμος. Είναι ένα μεγάλο γεωοικονομικό στοίχημα σε εξέλιξη.
Από τη διπλωματία στο εθνικό σχέδιο
Οι θέσεις στους νέους εμπορικούς δρόμους διεκδικούνται όσο αυτοί σχεδιάζονται, όχι όταν έχουν ήδη κατασκευαστεί.
Η Ιταλία κινείται ήδη σε αυτή την κατεύθυνση. Στις 17 Μαρτίου το ιταλικό Υπουργείο Εξωτερικών διοργάνωσε στην Τεργέστη επίσημο Forum για τον IMEC, με τη συμμετοχή του Antonio Tajani και με αντικείμενο την ανάπτυξη της ινδομεσογειακής διάστασης του νέου δικτύου.
Η Ελλάδα διαθέτει και ένα σημαντικό διπλωματικό πλεονέκτημα. Ο ίδιος ο Γεραπετρίτης σημείωσε ότι είναι «ίσως η μόνη χώρα» που συνομιλεί με όλους τους εμπλεκόμενους στο εγχείρημα, αναφερόμενος στις σχέσεις με την Ινδία, τις χώρες του Κόλπου, το Ισραήλ και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Αν αυτό το πλεονέκτημα είναι πραγματικό, πρέπει τώρα να μετατραπεί σε εθνικό σχέδιο.
Η πρότασή μου είναι συγκεκριμένη: ένας ενιαίος μηχανισμός συντονισμού για τον IMEC, με σαφή πολιτική ευθύνη, που θα συνδέει εξωτερική πολιτική, μεταφορές, ναυτιλία, ενέργεια, ψηφιακές υποδομές και Περιφέρειες. Και μαζί, ένας συγκεκριμένος κατάλογος έργων, προτεραιοτήτων και χρονοδιαγραμμάτων.
Οι δύο κινήσεις πρέπει να συναντηθούν
Σε αυτό το πλαίσιο πρέπει να δούμε και την επίσκεψη της Περιφέρειας στην Κίνα. Δεν θεωρώ ότι πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μια απομονωμένη πρωτοβουλία, αλλά ως μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής εξωστρέφειας.
Οι Περιφέρειες που χτίζουν γέφυρες με μεγάλες διεθνείς αγορές πρέπει παράλληλα να αναδεικνύουν τις υποδομές και τα συγκριτικά τους πλεονεκτήματα μέσα στον εθνικό σχεδιασμό.
Αυτό απαιτεί πιο ορατό και αποτελεσματικό συντονισμό μεταξύ κεντρικής κυβέρνησης και Περιφερειών. Η οικονομική διπλωματία, οι διεθνείς επαφές και οι μεγάλες υποδομές δεν πρέπει να κινούνται σε παράλληλους δρόμους.
Και η Πάτρα;
Δεν χρειάζεται να βαφτίσουμε σήμερα την Πάτρα «κόμβο του IMEC». Χρειάζεται να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις ώστε να μπορεί να διεκδικήσει ρόλο αύριο.
Το ζητούμενο είναι λιμάνι, σιδηρόδρομος, logistics και σύνδεση με την ευρωπαϊκή ενδοχώρα να αντιμετωπιστούν ως ένα ενιαίο αναπτυξιακό σχέδιο. Και αυτή τη σύνδεση δεν πρέπει απλώς να την περιμένει η Δυτική Ελλάδα από την Αθήνα. Οφείλει να τη διεκδικήσει ενεργά και τεκμηριωμένα.
Υπάρχει όμως μία βασική αρχή: τα έργα πρέπει να έχουν οικονομική αξία για την Ελλάδα ακόμη και αν ο IMEC καθυστερήσει ή αλλάξει μορφή.
Οι γέφυρες με την Κίνα είναι χρήσιμες. Η διεκδίκηση ρόλου στον IMEC επίσης. Το ένα πρέπει να ενισχύει το άλλο.
Η επιτυχία δεν θα μετρηθεί από το αν μια γραμμή σε έναν διεθνή χάρτη περνά από την Ελλάδα, αλλά από το τι αφήνει πίσω της:
Υποδομές. Επενδύσεις. Παραγωγή. Θέσεις εργασίας. Προστιθέμενη αξία.
Η κυβέρνηση έχει αναγνωρίσει την ευκαιρία. Τώρα χρειάζεται να την ανεβάσει στο επόμενο επίπεδο: από τη διπλωματική προτεραιότητα σε συγκεκριμένο εθνικό σχέδιο.
Η γεωγραφία μάς δίνει την ευκαιρία.
Η στρατηγική θα καθορίσει αν θα την αξιοποιήσουμε.
Δημήτριος Γ. Παλούμπης
Πολιτικός Επιστήμονας
Πολιτευτής Αχαΐας – Ελληνική Λύση
Πηγή: dimitrispaloubis.gr
