Οι φυλακές δεν είναι ένας αόρατος κόσμος έξω από την κοινωνία. Αποτελούν μέρος του κράτους δικαίου και η λειτουργία τους αντανακλά το επίπεδο οργάνωσης, ασφάλειας και ανθρωπιάς μιας χώρας.
Γι’ αυτό και τα όσα συμβαίνουν το τελευταίο διάστημα στις Δικαστικές Φυλακές Αγίου Στεφάνου προκαλούν εύλογο προβληματισμό και απαιτούν σοβαρές απαντήσεις.
Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα των τελευταίων εβδομάδων, δέκα κρατούμενοι έχουν χάσει τη ζωή τους μέσα σε χρονικό διάστημα περίπου εβδομήντα ημερών. Παράλληλα, έχουν πραγματοποιηθεί επανειλημμένες επιχειρήσεις ελέγχου, κατά τις οποίες φέρονται να έχουν εντοπιστεί ναρκωτικές ουσίες εντός του σωφρονιστικού καταστήματος.
Την ίδια στιγμή, νομικοί και θεσμικοί φορείς της Πάτρας επισημαίνουν ότι το κατάστημα λειτουργεί πολύ πάνω από την προβλεπόμενη χωρητικότητά του. Μια φυλακή σχεδιασμένη για περίπου 446 κρατούμενους φιλοξενεί σήμερα περίπου 650 έως 670 ανθρώπους.
Πρόκειται για μια πραγματικότητα που δεν μπορεί να αφήνει κανέναν αδιάφορο.
Το ερώτημα δεν είναι μόνο πόσοι θάνατοι έχουν καταγραφεί.
Το ερώτημα είναι γιατί.
Πόσοι από αυτούς συνδέονται με προβλήματα υγείας; Πόσοι με εξαρτήσεις; Πόσοι με τη διακίνηση ναρκωτικών; Πόσοι θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί εάν υπήρχαν καλύτερες συνθήκες κράτησης, επαρκής ιατρική παρακολούθηση και αποτελεσματικότεροι μηχανισμοί ελέγχου;
Οι απαντήσεις δεν μπορούν να δοθούν με εικασίες ούτε με φήμες.
Οφείλουν να δοθούν από τις αρμόδιες αρχές.
Η Πολιτεία έχει υποχρέωση να εξηγήσει στους πολίτες τι ακριβώς συμβαίνει πίσω από τα τείχη του Αγίου Στεφάνου.
Είναι επαρκής η στελέχωση του καταστήματος;
Είναι επαρκείς οι διαδικασίες ελέγχου των μεταγωγών και των εισερχομένων;
Υπάρχουν οι απαραίτητες δομές για την αντιμετώπιση των εξαρτήσεων;
Είναι επαρκής η ιατρική και νοσηλευτική κάλυψη;
Έχουν ληφθεί τα αναγκαία μέτρα μετά τους επανειλημμένους θανάτους;
Για τον λόγο αυτό, το ζήτημα έχει ήδη αποσταλεί προς την Κοινοβουλευτική Ομάδα της Ελληνικής Λύσης, ώστε να εξεταστεί η κατάθεση σχετικής κοινοβουλευτικής ερώτησης προς το αρμόδιο Υπουργείο. Οι πολίτες της Αχαΐας δικαιούνται σαφείς απαντήσεις για όσα συμβαίνουν σε ένα από τα μεγαλύτερα σωφρονιστικά καταστήματα της χώρας.
Κανείς δεν ισχυρίζεται ότι η διαχείριση ενός μεγάλου σωφρονιστικού καταστήματος είναι εύκολη υπόθεση. Όμως όταν σε ένα κατάστημα κράτησης καταγράφονται δέκα θάνατοι μέσα σε λίγες εβδομάδες, το θέμα παύει να είναι μια εσωτερική υπηρεσιακή υπόθεση.
Γίνεται ζήτημα δημόσιου ενδιαφέροντος.
Οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι, οι οποίοι εργάζονται καθημερινά κάτω από δύσκολες συνθήκες, δικαιούνται να έχουν τα μέσα και το προσωπικό που απαιτείται για να επιτελέσουν το έργο τους.
Κάθε οργανωμένο κράτος οφείλει να διασφαλίζει ότι οι συνθήκες κράτησης δεν μετατρέπονται σε πεδίο ανεξέλεγκτης διακίνησης ουσιών και απώλειας ανθρώπινων ζωών.
Και η κοινωνία δικαιούται να γνωρίζει εάν το κράτος ασκεί αποτελεσματικά τον έλεγχο ενός τόσο κρίσιμου θεσμού.
Η υπόθεση των φυλακών Αγίου Στεφάνου δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ούτε με υπερβολές ούτε με συγκάλυψη.
Χρειάζεται πλήρης διερεύνηση, διαφάνεια και λογοδοσία.
Γιατί όταν χάνονται δέκα ανθρώπινες ζωές μέσα σε εβδομήντα ημέρες, κανείς δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι όλα λειτουργούν κανονικά.
Οι πολίτες της Αχαΐας περιμένουν απαντήσεις.
Και οι απαντήσεις αυτές πρέπει να δοθούν άμεσα.
Δημήτριος Γ. Παλούμπης
Πολιτικός Επιστήμονας | Διεθνείς Σχέσεις & Πολιτική Οικονομία
Υποψήφιος Βουλευτής Αχαΐας – Ελληνική Λύση

















