του Αχιλλέα Ροδίτη

Σε μια περίοδο που η ποιότητα των υδάτων αποτελεί μεγάλο ζητούμενο, ο καθηγητής του τμήματος Υγιεινής της Σχολής Ιατρικής του Πανεπιστημίου Πατρών, Απόστολος Βανταράκης, παρεμβαίνει με μια ανάλυση μέσω της «Πολιτείας», που ανατρέπει πολλά από τα δεδομένα που θεωρούσαμε θέσφατα. Με την επιστημονική του εγκυρότητα και την πολυετή εμπειρία του στο πεδίο των εργαστηριακών μετρήσεων, αναδεικνύει τις κρυμμένες δυνατότητες του Πατραϊκού Κόλπου και αιφνιδιάζει εκφράζοντας την απορία του για το ότι η περιοχή… στερείται διεθνών αναγνωρίσεων, όπως οι Γαλάζιες Σημαίες.

Σύμφωνα με τον κ. Βανταράκη, η Πάτρα διαθέτει ένα εξαιρετικό φυσικό προνόμιο που διατηρεί τη θάλασσα καθαρή, παρά τις όποιες αστικές επιβαρύνσεις. Συγκεκριμένα, δηλώνει: «Θεωρώ ότι η περιοχή μας έπρεπε να έχει και γαλάζιες σημαίες, γιατί έχουμε καλό θαλασσινό νερό». Η διαπίστωσή του δεν βασίζεται σε υποκειμενική εκτίμηση, αλλά σε δύο βασικούς πυλώνες, την απουσία βαριάς βιομηχανίας και τη δυναμική των ρευμάτων στον Πατραϊκό κόλπο.

Όπως εξηγεί, η περιοχή δεν διαθέτει μεγάλες βιομηχανικές εγκαταστάσεις ή εργοστάσια που θα μπορούσαν να διοχετεύουν τοξικά απόβλητα σε μεγάλες ποσότητες, όπως συμβαίνει σε άλλες ευρωπαϊκές μεγαλουπόλεις. «Δεν έχουμε μεγάλες επιβαρυντικές εγκαταστάσεις στην παραθαλάσσια περιοχή μας. Αν πάτε στη Βαρκελώνη, θα καταλάβετε τι εννοώ», σημειώνει και πρόσθετει ότι: «παράλληλα, ο Πατραϊκός Κόλπος διαθέτει ισχυρά θαλάσσια ρεύματα, τα οποία λειτουργούν ως ένας φυσικός μηχανισμός αυτοκαθαρισμού, ανανεώνοντας συνέχεια τα ύδατα και απομακρύνοντας τους οικιακούς ρύπους».

ΧΕΙΜΩΝΙΑΤΙΚΗ Η ΡΥΠΑΝΣΗ

Επίσης, η ανάλυση του κ. Βανταράκη φέρνει στο φως μια άλλη πικρή αλήθεια που αφορά στην κοινωνική συμπεριφορά μας και την οικολογική μας παιδεία. Μέσα από την επί τόσα χρόνια παρακολούθηση των ακτών, αποκαλύπτει το εξής παράδοξο: η ποιότητα του νερού βελτιώνεται εντυπωσιακά κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, ακριβώς την περίοδο δηλαδή, που ο κόσμος είναι περισσότερος στις παραλίες.

Αυτό, σύμφωνα με τον καθηγητή, έχει την εξήγησή του: «οι ασυνείδητοι σταματούν να ρίχνουν λύματα στη θάλασσα μόνο όταν βλέπουν κολυμβητές μπροστά τους. Έτσι, μετά τις 15 Ιουνίου βελτιώνεται η ποιότητα του νερού γιατί ο κόσμος σταματάει να ρίχνει τα λύματά του στη θάλασσα επειδή πλέον υπάρχουν κολυμβητές». Αν και αυτό που θα σχολίαζε κάποιος είναι ότι το συμπέρασμα αποτελεί θλιβερή απόδειξη για το ότι η προστασία του περιβάλλοντος για κάποιους δεν είναι ζήτημα αρχής, αλλά φόβου μην τυχόν και γίνουν αντιληπτοί.

ΠΟΤΕ ΘΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΜΠΑΝΙΟ ΣΤΟ ΛΙΜΑΝΙ;

Πότε όμως η θάλασσα της Πάτρας θα μπορεί να χαρακτηριστεί πεντακάθαρη χωρίς τους αστερίσκους της αστάθειας που προκαλούν οι παράνομες συνδέσεις; Πόσος χρόνος θα πρέπει να περάσει, απ’ όταν ολοκληρωθεί η σύνδεση με τον Βιολογικό, μέχρι να μπορούμε να κάνουμε μπάνιο μπροστά στην πόλη;

Ο κ. Βανταράκης απαντά: «άμεσα»! Και τονίζει ότι σύντομα θα έρθει η οριστική λύση όταν οι παραθαλάσσιες περιοχές (Ρίο έως Βραχνέικα), συνδεθούν πλήρως με τον κεντρικό αγωγό. Μάλιστα υπογραμμίζει ότι «αυτό το έργο πρέπει να αποτελεί τον πρωταρχικό στόχο της τοπικής αυτοδιοίκησης, καθώς θα μετατρέψει την Πάτρα σε μια… κανονική τουριστική παραθαλάσσια περιοχή, ικανή να δημιουργήσει μεγάλα εισοδήματα και να προσφέρει ασφάλεια στους πολίτες της».

ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΕΣ ΜΕΤΡΗΣΕΙΣ

Μια ξεχωριστή και ιδιαίτερα κρίσιμη ενότητα αφορά την ανάγκη για συστηματικότερο έλεγχο των υδάτων. Ο κ. Βανταράκης εκφράζει την έντονη διαφωνία του με το ισχύον καθεστώς των δειγματοληψιών, το οποίο θεωρεί ανεπαρκές για μια περιοχή με τόσο έντονη κολυμβητική δραστηριότητα.

«Διαφωνώ κάθετα με τις τρεις δειγματοληψίες σε όλη την κολυμβητική περίοδο. Είναι πάρα πολύ αραιές», δηλώνει με έμφαση. Η πρότασή του είναι σαφής και αδιαπραγμάτευτη. Οι έλεγχοι θα έπρεπε να γίνονται σε εβδομαδιαία βάση, ώστε να υπάρχει μια διαρκής και έγκυρη αποτύπωση της κατάστασης.

Ο καθηγητής καλεί τους φορείς να αναλάβουν τις ευθύνες τους και να θεσμοθετήσουν εβδομαδιαίες ανακοινώσιμες αναλύσεις, όπως συμβαίνει σε όλες τις σοβαρές πόλεις του εξωτερικού. «Όλα τα άλλα είναι να παίζουμε πόκερ», καταλήγει ο κ. Βανταράκης.