Πόσα δηλώνουν, τι κατέχουν και τι χρωστούν

Μια εκτενή εικόνα της οικονομικής κατάστασης των ελληνικών νοικοκυριών, από τις πηγές εισοδήματος και την ακίνητη περιουσία μέχρι τις δαπάνες στέγασης, την κατοχή οχημάτων και τις δανειακές υποχρεώσεις, σκιαγραφούν τα στοιχεία της ΑΑΔΕ από την επεξεργασία 6.896.253 φορολογικών δηλώσεων που υποβλήθηκαν το 2025 για τα εισοδήματα του 2024.

Τα στοιχεία αποτυπώνουν μια οικονομία με ισχυρό αποτύπωμα της μισθωτής εργασίας και των συντάξεων, μεγάλη συγκέντρωση περιουσίας στα ακίνητα, αλλά και σημαντικές οικονομικές υποχρεώσεις για εκατομμύρια φορολογουμένους. Την ίδια στιγμή, οι δαπάνες για στέγαση, η εξυπηρέτηση δανείων και το κόστος απόκτησης περιουσιακών στοιχείων αναδεικνύουν τις πιέσεις που αντιμετωπίζουν τα νοικοκυριά, αλλά και τις μεγάλες διαφοροποιήσεις στο οικονομικό τους προφίλ.

Ακίνητη περιουσία 777,85 δισ. ευρώ

Η ακίνητη περιουσία εξακολουθεί να αποτελεί το σημαντικότερο περιουσιακό απόθεμα των Ελλήνων. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΝΦΙΑ, η συνολική αντικειμενική αξία των ακινήτων ανήλθε το 2025 στα 777,85 δισ. ευρώ.

Στις φορολογικές δηλώσεις καταγράφηκαν 4.855.303 κύριες κατοικίες. Από αυτές, περίπου 2,95 εκατ. αφορούν ιδιοκατοίκηση, ενώ 1,9 εκατ. είναι μισθωμένες ή δωρεάν παραχωρημένες. Παράλληλα, δηλώθηκαν 1.081.059 δευτερεύουσες κατοικίες, εξοχικές ή μη.

Η εικόνα της στέγασης συνοδεύεται από σημαντικές χρηματικές ροές. Οι φορολογούμενοι δήλωσαν ότι κατέβαλαν 3,88 δισ. ευρώ για ενοίκια κύριας κατοικίας, με τη μέση ετήσια δαπάνη να διαμορφώνεται σε 2.531 ευρώ, ενώ άλλα 271,2 εκατ. ευρώ κατευθύνθηκαν σε φοιτητικές κατοικίες.
Την ίδια στιγμή, οι δαπάνες για αγορές ακινήτων και ανέγερση οικοδομών ανήλθαν σε 11,50 δισ. ευρώ, σε 139.220 δηλώσεις, με τη μέση σχετική δαπάνη να φτάνει τις 82.635 ευρώ.

Πάνω από 5,6 εκατ. αυτοκίνητα

Ιδιαίτερα υψηλή παραμένει και η κατοχή οχημάτων. Τουλάχιστον ένα επιβατικό ΙΧ περιλαμβάνεται σε 3.704.772 φορολογικές δηλώσεις, ενώ από την αναλυτική καταγραφή των σχετικών κωδικών προκύπτουν συνολικά 5.631.199 αυτοκίνητα ιδιωτικής και μεικτής χρήσης.

Ειδικότερα, περίπου 2,34 εκατ. φορολογούμενοι δηλώνουν ένα αυτοκίνητο, 934.000 δύο οχήματα και 333.000 τρία, ενώ σχεδόν 94.600 δηλώσεις περιλαμβάνουν και τέταρτο αυτοκίνητο.

Για την αγορά ή τη μίσθωση αυτοκινήτων και άλλων οχημάτων δηλώθηκαν δαπάνες 3,54 δισ. ευρώ, σε 386.034 φορολογικές δηλώσεις, με το μέσο ποσό να διαμορφώνεται σε 9.175 ευρώ.

Στα τεκμήρια διαβίωσης περιλαμβάνονται επίσης 19.462 πισίνες, εκ των οποίων 19.170 εξωτερικές και 292 εσωτερικές, καθώς και 98.293 καταχωρίσεις ιδιοκτητών ή κατόχων σκαφών αναψυχής.

Καταθέσεις άνω του 1 δισ. από τόκους

Σημαντική είναι και η παρουσία των τραπεζικών καταθέσεων στο οικονομικό προφίλ των φορολογουμένων. Περισσότερα από 3,37 εκατ. φυσικά πρόσωπα δήλωσαν τόκους από καταθέσεις σε ελληνικές τράπεζες, συνολικού ύψους 1,058 δισ. ευρώ.

Η καταγραφή αυτή αποτυπώνει την έκταση της αποταμιευτικής βάσης, χωρίς ωστόσο να αποκαλύπτει την πραγματική κατανομή των καταθέσεων, καθώς οι τόκοι διαφοροποιούνται ανάλογα με το ύψος των κεφαλαίων και τα επιτόκια.

Δάνεια 6,44 δισ. ευρώ για 1,64 εκατ. φορολογουμένους

Σημαντικό βάρος στον οικογενειακό προϋπολογισμό εξακολουθούν να αποτελούν οι δανειακές υποχρεώσεις. Συνολικά 1.645.109 φορολογούμενοι δήλωσαν ότι εξυπηρετούν στεγαστικά ή καταναλωτικά δάνεια, καταβάλλοντας ετήσιες δόσεις 6,44 δισ. ευρώ.

Η μέση ετήσια επιβάρυνση ανέρχεται σε 3.913 ευρώ ανά φορολογούμενο, στοιχείο που καταδεικνύει το μέγεθος των υποχρεώσεων που εξακολουθούν να συνοδεύουν την απόκτηση κατοικίας και την κατανάλωση.

Στο μεταξύ, η ηλεκτρονική οικονομική δραστηριότητα έχει αποκτήσει ευρύτατη βάση: 7.732.931 ΑΦΜ πραγματοποίησαν ηλεκτρονικές συναλλαγές, συνολικής αξίας 65,65 δισ. ευρώ.

Το εισοδηματικό αποτύπωμα: Μισθοί και συντάξεις στην πρώτη γραμμή

Στην πλευρά των εισοδημάτων, η μισθωτή εργασία και οι συντάξεις κυριαρχούν, επιβεβαιώνοντας την εξάρτηση της ελληνικής οικονομίας από τα εισοδήματα εργασίας και τις συνταξιοδοτικές παροχές.

Οι καθαροί μισθοί και τα ημερομίσθια που δηλώθηκαν ανήλθαν σε 51,01 δισ. ευρώ, με μέσο ποσό 13.255 ευρώ ανά καταχώριση.
Οι κύριες συντάξεις έφτασαν τα 24,11 δισ. ευρώ, με μέσο ποσό 10.135 ευρώ, ενώ οι επικουρικές προσέθεσαν άλλα 3,46 δισ. ευρώ. Συνολικά, οι συνταξιοδοτικές παροχές ξεπέρασαν τα 27,57 δισ. ευρώ.

Αντίθετα, σαφώς μικρότερη είναι η συνεισφορά των επιχειρηματικών και αγροτικών εισοδημάτων. Τα καθαρά κέρδη από επιχειρηματική δραστηριότητα διαμορφώθηκαν σε 7,25 δισ. ευρώ, με μέσο ποσό 15.013 ευρώ, ενώ τα καθαρά αγροτικά εισοδήματα ανήλθαν σε 1,97 δισ. ευρώ, με μέσο όρο μόλις 3.987 ευρώ.

Παράλληλα, τα ακαθάριστα εισοδήματα από ενοίκια κατοικιών έφτασαν τα 5,20 δισ. ευρώ, επιβεβαιώνοντας τον σημαντικό ρόλο της ακίνητης περιουσίας ως πηγής εισοδήματος για ένα τμήμα των φορολογουμένων.

Παιδιά, ιδιωτική εκπαίδευση και οικιακό προσωπικό

Τα στοιχεία της ΑΑΔΕ καταγράφουν και το οικογενειακό και καταναλωτικό προφίλ των φορολογουμένων. Στις δηλώσεις περιλαμβάνονται 2.012.132 εξαρτώμενα τέκνα, σε 1.242.203 καταχωρίσεις, με τον μέσο όρο να διαμορφώνεται σε 1,62 παιδιά ανά δήλωση.

Για δίδακτρα ιδιωτικών σχολείων καταγράφηκαν δαπάνες 656,23 εκατ. ευρώ, με μέσο ποσό 4.796 ευρώ, ενώ για την απασχόληση οικιακού προσωπικού –οικιακών βοηθών, οδηγών και δασκάλων– δηλώθηκαν 38,78 εκατ. ευρώ.

Η συνολική εικόνα των φορολογικών δηλώσεων αποτυπώνει έτσι μια οικονομία με μεγάλη ακίνητη περιουσία, υψηλή κατοχή οχημάτων και κυρίαρχη τη μισθωτή εργασία και τις συντάξεις. Πίσω από τους συνολικούς αριθμούς, ωστόσο, συνυπάρχουν διαφορετικές οικονομικές πραγματικότητες: από νοικοκυριά που διαθέτουν ακίνητα και αποταμιεύσεις μέχρι φορολογουμένους που επιβαρύνονται με ενοίκια, δάνεια και αυξημένο κόστος διαβίωσης.
 

sofokleousin.gr