Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκινά έλεγχο για τις εγκαταστάσεις των ΕΑΣ στο Λαύριο μετά από παρέμβαση της ευρωβουλευτή της Πλεύσης Ελευθερίας, Μαρίας Ζαχαρία.
Η ασφάλεια των κατοίκων της Λαυρεωτικής και των εργαζομένων στις εγκαταστάσεις των Ελληνικών Αμυντικών Συστημάτων δεν είναι ζήτημα που μπορεί να περιμένει.
Μετά από δύο διαδοχικές κοινοβουλευτικές ερωτήσεις που κατέθεσε η ευρωβουλευτής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για τους κινδύνους που έχουν καταγραφεί στις εγκαταστάσεις του Λαυρίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναγκάστηκε να μεταβάλει τη στάση της.
Στην τελευταία επίσημη απάντησή της αναγνωρίζει ότι έχει εντοπίσει πιθανή εγκατάσταση που εμπίπτει στο καθεστώς Seveso III, δηλώνει ότι θα επικοινωνήσει με τις ελληνικές αρμόδιες αρχές για να εξακριβώσει το κανονιστικό καθεστώς της εγκατάστασης και υπενθυμίζει ότι, εφόσον εφαρμόζεται η σχετική ευρωπαϊκή νομοθεσία, ο φορέας εκμετάλλευσης υποχρεούται να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα πρόληψης μεγάλων ατυχημάτων, ενώ οι αρμόδιες αρχές οφείλουν να πραγματοποιούν τακτικές και έκτακτες επιθεωρήσεις.
Η εξέλιξη αυτή ήρθε αφού τέθηκαν υπόψη της Επιτροπής στοιχεία για τους σοβαρούς κινδύνους που έχουν δημοσιοποιηθεί σχετικά με τις εγκαταστάσεις του Λαυρίου και ζητήθηκε να διευκρινιστεί αν εφαρμόζονται η Οδηγία Seveso III, η Οδηγία για τις Βιομηχανικές Εκπομπές και η Οδηγία για την Περιβαλλοντική Ευθύνη.
Το ζήτημα δεν είναι αν θα συνεχιστεί ένα επενδυτικό σχέδιο ούτε αν θα χαθεί ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.
Το πραγματικό ερώτημα είναι ένα:
Μπορεί να λειτουργεί μια εγκατάσταση με επικίνδυνες εκρηκτικές ύλες δίπλα σε μια κατοικημένη πόλη χωρίς να έχει διασφαλιστεί πλήρως η προστασία των εργαζομένων, των κατοίκων και του περιβάλλοντος;
Η ευρωβουλευτής Μαρία Ζαχαρία δήλωσε ότι θα συνεχίσει να παρακολουθεί στενά την υπόθεση μέχρι να δοθούν σαφείς απαντήσεις και να διασφαλιστεί η πλήρης εφαρμογή του ευρωπαϊκού δικαίου, υπογραμμίζοντας ότι η ασφάλεια των πολιτών της Λαυρεωτικής πρέπει να αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα.
Η ΕΡΩΤΗΣΗ:
Ερώτηση με αίτημα γραπτής απάντησης E-001288/2026
προς την Επιτροπή
Άρθρο 144 του Κανονισμού
Μαρία Ζαχαρία (NI)
Θέμα: Εφαρμογή Seveso III, οδηγίας περί βιομηχανικών εκπομπών και οδηγίας για την περιβαλλοντική ευθύνη στο Λαύριο υπό νέα εταιρική δομή και κίνδυνο μεγάλου ατυχήματος — έργα ASAP
Στην απάντησή της στην ερώτηση P-000475/2026, η Επιτροπή αναφέρει ότι οι στρατιωτικές εγκαταστάσεις εξαιρούνται από την οδηγία Seveso III και ότι η οδηγία για την περιβαλλοντική ευθύνη δεν εφαρμόζεται σε δραστηριότητες εθνικής άμυνας, ενώ ταυτόχρονα δηλώνει ότι δεν διαθέτει τα αναγκαία στοιχεία για να αξιολογήσει αν το ενωσιακό δίκαιο εφαρμόζεται στην εγκατάσταση του Λαυρίου.
Ωστόσο, από επίσημη καταχώριση στο ΓΕΜΗ προκύπτει ότι έχει συσταθεί νέα εταιρεία, η «ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΥΡΟΜΑΧΙΚΑ Α.Ε.», με αυτοτελή διοίκηση και πλήρη εκπροσώπηση, γεγονός που εγείρει σοβαρά ερωτήματα ως προς τον πραγματικό φορέα εκμετάλλευσης και, συνεπώς, ως προς το εφαρμοστέο ενωσιακό περιβαλλοντικό δίκαιο.
Ερωτάται η Επιτροπή:
1. Πώς δικαιολογεί την επίκληση εξαιρέσεων για στρατιωτικές εγκαταστάσεις ενώ δηλώνει ότι δεν διαθέτει τα αναγκαία στοιχεία για να προσδιορίσει τον πραγματικό φορέα εκμετάλλευσης στο Λαύριο;
2. Προτίθεται να ζητήσει άμεσα πλήρη στοιχεία από τις ελληνικές αρχές και τους δικαιούχους του ASAP, ώστε να καθορίσει αν η δραστηριότητα εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της Seveso III, της οδηγίας περί βιομηχανικών εκπομπών και της οδηγίας για την περιβαλλοντική ευθύνη;
3. Εάν προκύψει ότι οι δραστηριότητες ασκούνται από μη στρατιωτική εταιρική οντότητα, ποια συγκεκριμένα μέτρα θα λάβει για να διασφαλίσει την πλήρη εφαρμογή του ενωσιακού δικαίου πρόληψης μεγάλων ατυχημάτων και να αποτρέψει τη συνέχιση δραστηριοτήτων κατά παράβαση αυτού;
Κατάθεση: 26.3.2026
Η ΑΠΑΝΤΗΣΗ:
EL
E-001288/2026
Απάντηση της κ. Roswall
εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
(6.7.2026)
Με βάση τις πρόσθετες πληροφορίες που παρασχέθηκαν από την κα βουλευτή, η Επιτροπή ενδέχεται να έχει εντοπίσει αντίστοιχη μονάδα ανώτερης βαθμίδας[1] στη βάση δεδομένων eSPIRS[2]. Με βάση τις πληροφορίες που έχουν υποβληθεί στην πύλη για τις βιομηχανικές εκπομπές[3], δεν είναι σαφές αν η μονάδα καλύπτεται επίσης από την οδηγία για τις βιομηχανικές εκπομπές (ΟΒΕ)[4].
Μολονότι πρωτίστως υπεύθυνες για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης με την προαναφερθείσα νομοθεσία της ΕΕ είναι οι αρχές των κρατών μελών, η Επιτροπή θα επικοινωνήσει με τις ελληνικές αρμόδιες αρχές για να εξακριβώσει το κανονιστικό καθεστώς της εγκατάστασης.
Εάν η εν λόγω μονάδα καλύπτεται από την οδηγία Seveso III[5], ο φορέας εκμετάλλευσης πρέπει να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα για την πρόληψη μεγάλων ατυχημάτων και τον περιορισμό των συνεπειών τους για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον[6], ενώ οι ελληνικές αρμόδιες αρχές πρέπει να οργανώσουν ένα σύστημα τακτικών[7] και έκτακτων[8] επιθεωρήσεων.
Αν η εγκατάσταση δεν καλύπτεται από την ΟΒΕ, οι φορείς εκμετάλλευσης οφείλουν να λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για την πρόληψη ατυχημάτων και τον περιορισμό των συνεπειών τους. Οι ελληνικές αρμόδιες αρχές πρέπει να διασφαλίσουν ότι η εγκατάσταση καλύπτεται από σχέδια περιβαλλοντικών επιθεωρήσεων.
Εάν η λειτουργία της εν λόγω εγκατάστασης δεν εξαιρείται από το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας για την περιβαλλοντική ευθύνη[9], οι ελληνικές αρμόδιες αρχές πρέπει να διερευνήσουν περιπτώσεις σημαντικής περιβαλλοντικής ζημίας και επικείμενης απειλής, ενώ τα ενδιαφερόμενα μέρη[10] μπορούν να απαιτήσουν την ανάληψη δράσης από τις αρμόδιες εθνικές αρχές[11].
Τα εθνικά δικαστήρια είναι τα πλέον κατάλληλα για την αποτελεσματική εφαρμογή του δικαίου της ΕΕ σε υποθέσεις ατομικού χαρακτήρα, καθώς και για τη λήψη προσωρινών μέτρων, εφόσον απαιτείται.
[1] Η ταξινόμηση ως μονάδα κατώτερης βαθμίδας (LTE) ή ανώτερης βαθμίδας (UTE) βάσει της οδηγίας Seveso βασίζεται στις «μέγιστες ποσότητες [επικίνδυνων ουσιών] οι οποίες ευρίσκονται ή μπορεί να ευρεθούν οποιαδήποτε στιγμή» (σημείωση 3 στο παράρτημα I).
[2] Βάση δεδομένων της ΕΕ για τις μονάδες Seveso.
[3] https://industry.eea.europa.eu/. Όταν μια εγκατάσταση καλύπτεται από την ΟΒΕ, οι αρμόδιες αρχές πρέπει να υποβάλλουν σε ετήσια βάση διοικητικές και περιβαλλοντικές πληροφορίες σχετικά με την εγκατάσταση στη διαδικτυακή πύλη για τις βιομηχανικές εκπομπές, από τη στιγμή που η εγκατάσταση τεθεί σε λειτουργία.
[4] Οδηγία 2010/75/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Νοεμβρίου 2010, περί βιομηχανικών και κτηνοτροφικών εκπομπών (ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης) (αναδιατύπωση) (ΕΕ L 334 της 17.12.2010, σ. 17), όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία (ΕΕ) 2024/1785 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Απριλίου 2024 (ΕΕ L, 2024/1785, 15.7.2024).
[5] Οδηγία 2012/18/EE του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 4ης Ιουλίου 2012, για την αντιμετώπιση των κινδύνων μεγάλων ατυχημάτων σχετιζόμενων με επικίνδυνες ουσίες και για την τροποποίηση και στη συνέχεια την κατάργηση της οδηγίας 96/82/ΕΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 197 της 24.7.2012, σ. 1).
[6] Άρθρο 5 της οδηγίας Seveso III.
[7] Άρθρο 20 παράγραφος 4 της οδηγίας Seveso III: Το χρονικό διάστημα μεταξύ δύο διαδοχικών επισκέψεων χώρων δεν υπερβαίνει το ένα έτος για μονάδες ανώτερης βαθμίδας, εκτός αν το πρόγραμμα επιθεωρήσεων βασίζεται σε συστηματική εκτίμηση των κινδύνων μεγάλου ατυχήματος.
[8] Άρθρο 20 παράγραφος 6 της οδηγίας Seveso III: Οι έκτακτες επιθεωρήσεις διενεργούνται, το ταχύτερο δυνατόν, για τη διερεύνηση σοβαρών καταγγελιών, μεγάλων ατυχημάτων και «παρ’ ολίγον» ατυχημάτων, περιστατικών και περιπτώσεων μη συμμόρφωσης.
[9] Οδηγία 2004/35/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Απριλίου 2004, σχετικά με την περιβαλλοντική ευθύνη όσον αφορά την πρόληψη και την αποκατάσταση περιβαλλοντικής ζημίας (ΕΕ L 143 της 30.4.2004 σ. 5).
[10] Ή τα (πιθανώς) θιγόμενα μέρη.
[11] Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους στις αρχές με αποδεικτικά στοιχεία.














